Bródno-Podgrodzie – pierwsza osada Warszawy

Bródno-Podgrodzie to rejon zajmujący szczególne miejsce w historii Warszawy. To właśnie w tym miejscu osiedlili się pierwsi przybysze, na długo przed tym, nim na kartach historii pojawiła się wzmianka o mieście Warsa i Sawy. Przez setki lat funkcjonowania wsi Bródno jej krajobraz zmienił się niewiele. Aż do końca ostatniej wojny… Dziś ten teren możemy scharakteryzować krótko: parki handlowe, las i największe osiedle mieszkaniowe w Polsce. Jednak, gdyby zacząć szperać po zakamarkach i odwiedzać tutejsze podwórka, szybko okazałoby się, że na bródnowskim Podgrodziu jest co robić.

Patrząc na ten teren z góry, łatwo jest wyodrębnić kilka różniących się od siebie obszarów. Są strefy handlowe położone wzdłuż Trasy Toruńskiej: „zagłębie” salonów samochodowych, wielkie centrum handlowe i jeszcze większy park handlowy Homepark. Gdzieś między nimi leżą pozostałości wsi Bródno, które możesz odnaleźć w rejonie ulicy Ostródzkiej. Bardziej na wschód położone są: Las Bródnowski z reliktami jednego z najstarszych grodów Mazowsza oraz nowe osiedla mieszkaniowe, których deweloperzy skuszeni zostali budową drugiej nitki metra.

Bródno jako kilkusetletnia wieś

Przed utworzeniem państwa Mieszka I nie było Polaków, a jedynie słowiańskie plemiona: Polan, Ślęzan, Wiślan, Mazowszan, itd. Ci ostatni przybyli na Bródno w IX wieku. Korzystając z dobrodziejstw nauki, tj. ze znajomości rolnictwa i hodowli założyli pierwszą osadę na terenie współczesnej Warszawy. Czasy nie były lekkie. Za każdą rzeką mieszkało wrogie plemie, które tylko myślało jak najechać sąsiada, okraść go, spalić mu wioskę i wrócić do siebie. Inne czasy – inne rozrywki.

Bródno nie zostało wybrane przypadkiem. Wówczas teren na wschód od Wisły porastała nieprzebyta Puszcza Bródzieńska, pełna rozlewisk i bagien, czemu przysłużyła się z pewnością lokalna rzeka Brodnia. Takie naturalne bariery ochronne nie były jednak wystarczające, więc niebawem osadnicy wznieśli gród, w którym chowali się podczas obcych najazdów. Na początku to musiało dawać efekt, ale w XI wieku, jakieś bardziej ambitne plemię zdołało spalić grodzisko, które nie zostało już odbudowane.

Mijały lata, świat ewoluował, ale osadnicy z Bródna dalej machali sierpami na polach, hodowali świnki i zbierali jagódki po lasach. Osada zamieniła się w wieś książęcą Bródno. Krajobraz jednak pozostawał niezmienny – pola i drewniane chatki, które co jakiś czas palili najeźdzcy: Szwedzi, potem Rosjanie.

stare bródno ukosne.um

Niebieską linią zaznaczyłem orientacyjny przebieg drogi i położenia wsi Stare Bródno. W zasadzie wieś zaczynała się przy północno-wschodnim narożniku Cmentarza Bródnowskiego. Źródło: ukosne.um.warszawa.pl

stare bródno polona

Położenie Starego Bródna na mapie topograficznej z początku II wojny światowej. Źródło: polona.pl

Stare Bródno, a Nowe Bródno

Gdy budowano Cytadelę na Żoliborzu, wraz z nią powstał pierścień fortów, który okazał się skutecznym hamulcowym dla rozwoju północno-wschodnich przedmieść Warszawy. W rejonie umocnień zakazano wznoszenia jakichkolwiek budowli murowanych. Bródno miało więc pozostać drewniane przez blisko sto kolejnych lat.

Drobny wyjątek od reguły stanowił… nowy fort zwany Lewicpolem. Rosjanie mieli fioła na punkcie zrywów niepodległościowych Polaków, więc chcąc jeszcze bardziej dokręcić im śrubę, wznieśli kolejny pierścień fortów wokół Warszawy. W rejonie Bródna powstały forty: Marywil i wspomniany Lewicpol, a między nimi droga nazywana Forteczną.

30 lat – tyle dokładnie czasu przetrwały nowe obiekty militarne, gdy na początku XX wieku podjęto decyzję o ich likwidacji. Po fortach nie ma śladu, ale dawna droga jest dobrze znana obecnym mieszkańcom, pod nazwą ulicy Kondratowicza. Decyzja o likwidacji budowli miała zbawienny wpływ na rozwój Bródna, bo wraz z nią ziesiono zakaz dot. murowanej zabudowy. Drewniane chaty zaczęły być wypierane przez ceglane domy. W następstwie powstała odnoga wsi Bródno, którą zwano Biedą. Jest to rejon dzisiejszej ulicy Ostródzkiej, przy której jeszcze gdzieniegdzie można zauważyć przedwojenne domy. To jednak wszystko, co ostało się ze starej wsi.

Położenie fortów Marywil i Lewicpol na współczesnej mapie Warszawy. Źródło: wikipedia.org

Poznając historię Bródna napotkasz wiele nazw dot. gminy, folwarku, osady, wsi, przedmieścia Bródno, z rozróżnieniem na Stare Bródno i Nowe Bródno. Gdy w XIX wieku głównym środkiem lokomocji stała się kolej, a w niedalekiej odległości od wsi powstała linia Kolei Obwodowej, szybko urbanizujący się teren zaczęto nazywać Nowym Bródnem. Obszar, który opisuję w niniejszym artykule zyskał miano Starego Bródna, które aktualnie przekształciło się w Bródno-Podgrodzie.

Gdy w roku 1951 Stare Bródno przyłączono do Warszawy, a następnie w latach 60. rozpoczęto budowę największego osiedla mieszkaniowego w Polsce, tj. Osiedla Bródno, wieś przestała istnieć. Rozwój urbanistyczny nastąpił już w zasadzie lawinowo. Nieco wcześniej na polach zasadzono las, mający być jakoby namiastką dawnej puszczy. Końcówka lat 90. i początek XXI wieku to okres, gdy obcy kapitał inwestował w Polsce grube miliony. Powstały centra handlowe: Targówek oraz Marki, które wciąż się rozbudowują. Wiadomo, że Warszawiacy kochają zakupy i centra, więc kwestią czasu była budowa nowych osiedli mieszkaniowych w ich pobliżu.

Wraz z planami drugiej nitki metra i stacji, położonej u zbiegu ulic: Kondratowicza i św. Wincentego, teren ten znów stał się łakomym kąskiem dla deweloperów. Nie ma więc wątpliwości, że kolejne lata przyniosą terenom Bródna-Podgrodzie znaczący rozwój, nie tylko w sferze urbanistyki, ale również handlu, usług i rekreacji.

10 miejsc do sprawdzenia na Bródno-Podgrodzie

Poniżej lista moich 10. miejsc na Podgrodziu. Kolejność przypadkowa:

Las Bródnowski

Ten młody i nieduży las jest ulubionym miejscem wypoczynku mieszkańców Targówka. Poza walorami przyrodniczymi pełni funkcje rekreacyjne. Znajdują się tu: polana piknikowa, place zabaw dla dzieci, siłownie, trasy biegowe. Z kolei zimą napotkasz tu mrowie dzieciaków, wykorzystujących ukształtowanie terenu do jazdy na sankach.

Gród Bródno

We wspomnianym wyżej lesie odnajdziesz relikty pierwszego grodu w Warszawie. Choć są to jedynie zrekonstruowane wały, miejsce to ma ogromną wartość historyczną. Poznawanie historii Warszawy rozpocząłbym właśnie od tego miejsca. Zresztą można tu przyjechać z całą rodziną, ponieważ w pobliżu grodziska znajduje się obszerna polana piknikowa z placem zabaw.

Lokale gastronomiczne przy ul. św. Wincentego

Śródmieście ma Nowy Świat, Saska Kępa ulicę Francuską, a Bródno-Podgrodzie ma ul. św. Wincentego. W ciągu ostatnich kilku lat ukształtowało się tu kulinarne centrum Bródna. Liczne lokale oferują szeroką gamę kuchni z różnych stron świata. Jest co zjeść, jest co wypić i jest gdzie usiąść, bo w okresie letnim działają ogródki gastronomiczne. Warto wymienić chociażby: Geisha Sushi, Creme de la Creme, El Fuego, To Co Lubię oraz Ręczną Robotę.

Atrium Targówek

Sporych rozmiarów centrum handlowe, które z pewnością spełni oczekiwania tych, którzy shopping uznają za formę rekreacji. W środku mieści się 120 sklepów różnych marek, w tym sala gier, klub fitness Zdrofit oraz Multikino z imponującą liczbą 2500 miejsc rozłożonych na 12 sal kinowych.

Psi Park

Choć nie mam czworonoga, zabieram tu córkę, która kocha oglądać pieski. Ten pokaźny wybieg dla psów składa się z czterech oddzielonych od siebie części, które pełnią funkcje rekreacyjne dla psów, zarówno tych mniejszych, jak i większych. Tory przeszkód wspomagają tresurę zwierzaków, ale to również miejsce, gdzie można wymienić się wiedzą z innymi miłośnikami psów.

Kompleks sportowy przy szkole podstawowej nr 380

Jeżeli szukasz dobrego miejsca dla sportowców-amatorów, to boiska przy ul. Krasiczyńskiej powinny być pierwszym kierunkiem jaki obierzesz. Poza boiskami naszych „narodowych” dyscyplin sportowych, jest tu bieżnia dla biegaczy. Największą atrakcją są jednak mecze baseballa rozgrywane tu przez lokalną drużynę Warsaw Dragons.

Pomnik cmentarza epidemiczynego

Jeżeli chcesz zobaczyć najstarszy pomnik nagrobny w Warszawie, to nie pójdziesz na Powązki, a przyjedziesz na Bródno-Podgrodzie. W cieniu drzew ulicy Malborskiej, znajduje się ukryta kolumna z inskrypcją poświęconą pokonanemu w 1708 roku przez dżumę, nieznanemu bliżej Michałowi Warembergowi i jego dwójce dzieci.

Bródnowski Trzepak

Jeżeli zastanawiasz się, gdzie spędzić na Bródnie wieczór z kumplami, obejrzeć mecz, zjeść burgera, wypić piwo i pograć na konsoli lub w bilard, to odpowiedź nasuwa się sama. Panowie, na tę chwilę Bródnowski Trzepak, nie ma konkurencji jeżeli chodzi o męskie wyjścia.

PasteLove

Najlepsze lody na Podgrodziu znajdziesz w PasteLove, ale to wie każdy miłośnik tych zimnych deserów. Jest to marka o uznanej już renomie w Warszawie. Gdy przyjdzie lato, nie warto się długo zastanawiać. Sposób produkcji lodów i ich połączenia smakowe, z pewnością zadowolą kubki smakowe, najbardziej wymagających „lodożerców”.

Homepark Targówek

Wielki park handlowy, do którego tłumnie zjeżdżają wszyscy ci, którzy szukają inspiracji jak wyremontować lub urządzić mieszkanie. Mnogość sklepów wielkopowierzchniowych przytłacza, ale drugiego takiego miejsca w Warszawie z wyposażeniem mieszkań nie znajdziesz.

Poznaj wszystkie ciekawe miejsca Bródno-Podgrodzie

Comments

mood_bad
  • No comments yet.
  • Add a comment