Gnojna Góra – taras widokowy Starego Miasta

Kierując się na Starym Mieście w kierunku Wisły uliczkami Dawną lub Celną wyjdziemy na obszerny taras widokowy, z którego rozciąga się piękny widok na Wisłę oraz Pragę. Tylko, czy na pewno kiedyś warto było stąd podziwiać drugi brzeg? W końcu nazwa Gnojna Góra nie wzięła się z przypadku…

 

 

Skąd zatem taka wdzięczna nazwa? Oczywiście od gnoju, a także pozostałych śmieci i odpadów, które przez około 400 lat wyrzucane były tutaj przez mieszkańców. Otóż Gnojna Góra zwana również Gnojową Górą była pierwszym wysypiskiem śmieci Warszawy. Ciężko sobie wyobrazić jak dużo tego musiało się uzbierać przez kilkaset lat i jakie musiały tutaj panować warunki sanitarne. Z pewnością wesoła gromadka szczurów miała tutaj iście królewskie obiady… A co z obiadami króla? No cóż, jak spojrzeć z tarasu na prawo zobaczymy Zamek Królewski. Proszę sobie wyobrazić jakie zapachy musiały stąd docierać do królewskich komnat, gdy władca raczył się posiłkami…

To wysypisko stało się przekleństwem miasta już pod koniec XVII wieku i różnymi uchwałami próbowano rozwiązać jego problem. Udało się to jednak dopiero w roku 1844, gdy wysypisko oficjalnie zamknięto i obłożono ziemią. Plany zabudowy tego terenu powstały jednak znacznie później, a zaczęto z wysokiego C, bo w roku 1923 wzniesiono ogromny kompleks domów mieszkalnych i magazynowych Pocztowej Kasy Oszczędności, schodzących tarasowo po skarpie. Częściowo zniszczony w trakcie działań wojennych kompleks postanowiono rozebrać, odsłaniając widok na panoramę Starego Miasta. Sama góra stałą się zaś punktem widokowym, który służy do dziś za miejsce odpoczynku dla spacerowiczów po tej zabytkowej części miasta.

 

DSC02262

 

Skoro opowiedziałem już o historii to sprawdźmy dlaczego warto zajść tutaj będąc na Starym Mieście?

Na Gnojną Górę możemy dostać się z dołu skarpy, z ulicy Bugaj – wchodząc na górę po schodkach. Można również skręcić z Jezuickiej w Dawną – urokliwą uliczkę położoną na tyłach posesji przy Kanoniej lub w ulicę Celną, która jeszcze w XIX wieku zwana była Gnojową, gdyż właśnie ona prowadziła do wysypiska. Jako, że wysypisko leżało poza murem miejskim można było do niego dostać się jedynie przez bramę, zbudowaną już w XIV wieku wraz z linią murów od strony Wisły. Brama Gnojowa, bo tak zwali ją mieszkańcy, przetrwała do lat 30’ XIX wieku, kiedy to postanowiono ją rozebrać. Dziś w miejscu wylotu Celnej na Gnojną Górę znajdziemy pięknie zachowane relikty tej bramy. To jedyne zachowane fragmenty którejkolwiek z bram prowadzących niegdyś na teren Starej Warszawy.

 

DSC02815

 

Tu także ustawiono rzeźbę Siłacz projektu Stanisława Czarnowskiego, za którą autor otrzymał nagrodę Akademii Petersburskiej. Odsłonięta została w roku 1908. Naprzeciwko niej znajduje się głaz pamiątkowy na cześć Czwartaków – batalionu biorącego udział w walkach powstania warszawskiego na Starym Mieście.

Zaś wspomniany punkt widokowy to miejsce, z którego możemy obserwować zamkowe ogrody i pozostałe tereny między Wisłą, a skarpą. Stąd obejmiemy wzrokiem Wisłę płynącą z południa na północ, a sięgając dalej ujrzymy dwa najbardziej charakterystyczne punkty na Pradze: wieże katedry św. Floriana oraz kopułę Stadionu Narodowego. Możemy również po prostu usiąść na ławce i spróbować sobie wyobrazić jak wyglądało to miejsce 500 lat temu, wszakże zapach jest teraz znacznie przyjemniejszy, aniżeli wtedy… 🙂

 

DSC02820

Dodaj komentarz

avatar

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  Subscribe  
Powiadom o